Εννιά στους δέκα καπνιστές κάπνισαν το πρώτο τους τσιγάρο στην εφηβεία και κάθε μέρα που περνά, πάνω από 3.200 νέοι δοκιμάζουν το πρώτο τους τσιγάρο. Μπορούμε όμως να κατανοήσουμε γιατί οι έφηβοι ξεκινούν αυτήν την τόσο βλαβερή συνήθεια;
- Ο κύκλος των φίλων. Πάντα υπάρχει η πίεση των συνομηλίκων και αν το κάνει όλη παρέα, είναι λογικό να πειράζει αυτόν που δεν το κάνει. Οι έφηβοι νιώθουν ότι γίνονται αποδεκτοί όταν κάνουν ό,τι και οι άλλοι και υιοθετούν τις συνήθειές τους.
- Μιμούνται τους γονείς. Κάποιοι έφηβοι το κάνουν επειδή το βλέπουν συνέχεια στο σπίτι. Σαν παιδιά, γίνονται παθητικοί καπνιστές και έχουν περισσότερες πιθανότητες να το κάνουν μεγαλώνοντας.
- Αυτοεικόνα. Οι έφηβοι αγχώνονται πολύ με το πώς δείχνουν δημόσια και αυτό τους ωθεί στο να μιμούνται τα πράγματα που είναι δημοφιλή. Πιστεύουν ότι το κάπνισμα στους κάνει να φαίνονται cool.
- Προβλήματα συμπεριφοράς. Όταν δεν υπάρχει οικογενειακή υποστήριξη, ένας έφηβος στρέφεται στο κάπνισμα γιατί νιώθει ότι τον χαλαρώνει.
- Άγχος. Η πίεση του να αποδίδει καλά στο σχολείο, τα οικονομικά προβλήματα και τα θέματα υγείας μπορούν να συσσωρευτούν και ο έφηβος δεν μπορεί να το διαχειριστεί.
- Η επίδραση της ντομαπίνης. Η νικοτίνη αυξάνει τα επίπεδα της ντοπαμίνης, της ουσίας που απελευθερώνεται όταν συμβαίνει κάποια απολαυστική δραστηριότητα. Ωστόσο, η αίσθηση δεν διαρκεί πολύ.
Πώς θα αποτρέψετε τον έφηβο από το να καπνίζει;
- Γίνετε καλό παράδειγμα. Όσο εσείς καπνίζετε, το παιδί θέλει να μιμηθεί τη συμπεριφορά σας και όχι να ακούσει τις συμβουλές που του δίνετε.
- Μιλήστε του για τις αρνητικές επιπτώσεις. Δείξτε του εκτίμηση για όλες τις καλές επιλογές που έχει κάνει αλλά εξηγήστε του πώς τον επηρεάζει το κάπνισμα, βραχυπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα.
- Ενθαρρύνετε τις καλές συνήθειες. Μπορεί να ξεκινήσει κάποιο άθλημα και να απασχολεί τον εαυτό του με κάτι που κάνει καλό στην υγεία του.
- Πείτε του πώς το κάπνισμα επηρεάζει την εμφάνισή του. Εάν ακούσει για την κακή αναπνοή, τις ρυτίδες, το κιτρίνισμα στα δόντια και τα νύχια αλλά και την απώλεια ενέργειας, θα πειστεί πολύ πιο εύκολα.