Ο ερχομός ενός νέου μωρού είναι μια τεράστια αλλαγή για κάθε παιδί στην οικογένεια. Είναι απολύτως φυσιολογικό το μεγαλύτερο παιδί να αισθάνεται ότι το νέο του αδερφάκι αντικαθιστά τον δικό του ρόλο στην οικογένεια και αυτό μπορεί να οδηγήσει σε ζήλια του παιδιού προς το μωρό. Αυτό μπορεί να αποδειχθεί στην πράξη με πολλούς διαφορετικούς τρόπους, όπως η επιθετική συμπεριφορά προς το μωρό (π.χ. το παιδί να τσιμπάει το μωρό), ενώ συχνά αυτά τα συναισθήματα ζήλιας μπορεί να οδηγήσουν το παιδί σε πιο «παιδαριώδη» συμπεριφορά, όπως να έχει ξεσπάσματα ή να αρνείται να χρησιμοποιήσει το γιο γιό, παρόλο που έχει εκπαιδευτεί επιτυχώς σε αυτό. Αυτός είναι ο τρόπος του παιδιού να εκφράσει τα συναισθήματα απογοήτευσης και σύγχυσης σχετικά με το ρόλο του και τη θέση του στην οικογένεια.
Είναι συνηθισμένη αυτή η συμπεριφορά;
Είναι απολύτως φυσιολογικό τα μεγαλύτερα αδέλφια να αντιδρούν κατ’ αυτόν τον τρόπο στην άφιξη ενός νέου μωρού και αυτό σε καμία περίπτωση δεν θα επηρεάσει τη μελλοντική τους σχέση, ιδίως εάν αντιμετωπίζονται από τους γονείς τους έτσι ώστε τα συναισθήματα ζήλιας να μειώνονται με την πάροδο του χρόνου. Ακόμη κι αν το παιδί σας φαίνεται να είναι ανεξάρτητο και ικανό να κάνει πολλά πράγματα μόνο του και χωρίς τη συνεχή προσοχή σας, χρειάζεται ακόμη την αγάπη και το ενδιαφέρον σας -ίσως τώρα περισσότερο από ποτέ. Αυτά τα μοτίβα συμπεριφοράς είναι ιδιαίτερα διαδεδομένα στα νήπια, τα οποία έχουν συνηθίσει στο να έχουν την αδιαίρετη προσοχή σας.
Τι μπορείτε να κάνετε ως γονείς
Προσπαθήστε να μην τιμωρήσετε το μεγαλύτερο παιδί σας, καθώς αυτό μπορεί να το κάνει να αισθάνεται πιο δυσαρεστημένο με το μωρό και στη συνέχεια μπορεί να προσπαθήσει να βλάψει ξανά το μωρό. Αν και πρέπει να εξηγήσετε με σαφήνεια ότι δεν επιτρέπεται να βλάψει το μωρό, πείτε του ότι ξέρετε ότι αυτή του η συμπεριφορά δεν σημαίνει ότι είναι άτακτο και ενθαρρύνετέ το να σας λέει ό,τι αισθάνεται αντί να ξεσπά στο αδερφάκι του.
Απαντώντας στη συμπεριφορά του με υπομονή και κατανόηση, το παιδί σας θα αρχίσει να αισθάνεται ξανά ασφαλές και θα καταλάβει ότι κάνοντας χώρο για ένα νέο μέλος της οικογένειας, δεν σημαίνει ότι εγκαταλείπει τη θέση του στην οικογένεια ή ότι λαμβάνει λιγότερη αγάπη από εσάς. Αυτό θα το βοηθήσει να δεχτεί το μωρό και να αρχίσει να βλέπει ότι είναι επίσης μέρος της δικής του ζωής.
Συμβουλές για τη διαχείριση αυτής της αλλαγής
- Εάν δεν έχετε φέρει ακόμη στον κόσμο το μωρό σας, προετοιμάστε το παιδί σας για την άφιξή του. Μπορεί να σας βοηθήσει να διαβάσετε μαζί ένα παιδικό βιβλίο για το θέμα.
- Κοιτάξτε μαζί με το παιδί φωτογραφίες από όταν ήταν εκείνο μωρό, ώστε να καταλάβει ότι κι εκείνο λάμβανε την ίδια προσοχή και φροντίδα που λαμβάνει το νέο μωρό.
- Προσπαθήστε να αφιερώνετε χρόνο κάνοντας πράγματα με το μεγαλύτερο παιδί σας σε τακτική βάση, ώστε να μην αισθάνεται ότι πρέπει να ανταγωνίζεται το αδερφάκι του προκειμένου να τραβήξει την προσοχή σας.
- Επιτρέψτε στο μεγαλύτερο παιδί σας να έχει ενεργό ρόλο στη ζωή του μωρού, ενθαρρύνοντάς το να συμμετέχει στη φροντίδα του, π.χ. να σας βοηθάει να του αλλάξετε πάνα ή να του διαβάσει ένα παραμύθι.
- Μην τιμωρείτε το παιδί επειδή συμπεριφέρεται παιδιάστικα – καταλάβετε ότι είναι απλώς ένας φυσιολογικός τρόπος για να διαχειριστεί τα συναισθήματα που δεν καταλαβαίνει, όπως η ζήλια.
- Μην κάνετε σημαντικές αλλαγές στη ρουτίνα του παιδιού σας όταν το μωρό είναι νεογέννητο, καθώς έτσι θα το ταράξετε περισσότερο. Προσπαθήστε να δοκιμάσετε τις αλλαγές δύο μήνες πριν από τη γέννηση του νέου μέλους ή λίγους μήνες μετά την άφιξή του.