Τα παιδιά, είτε είναι 6 είτε 16, επηρεάζονται βαθιά από τα λόγια που τους λέμε. Το να ακούν τη μαμά και τον μπαμπά, έναν συγγενή ή έναν έμπιστο ενήλικα να απορρίπτει τα συναισθήματά τους όταν είναι πληγωμένα με φράσεις για τον «θύτη», όπως: «Δεν το εννοούσε» ή «Δεν προσπαθούσε να σε πληγώσει» ή «Ήταν απλά ένα αστείο», δεν ωφελεί. Ενώ η πρόθεσή μας είναι προφανώς η εξομάλυνση της σύγκρουσης και η ανακούφιση του πόνου του παιδιού, το αποτέλεσμα είναι συνήθως το παιδί να αισθάνεται τουλάχιστον απογοητευμένο.
Με την πάροδο του χρόνου, αν το παιδί αισθάνεται πως δεν ακούγεται ή πως απορρίπτεται, αυτό μπορεί να επηρεάσει βαθιά την αυτοεκτίμησή του, τη συναισθηματική του ανάπτυξη, ακόμη και τις σχέσεις που επιδιώκει να αναπτύξει στην ενήλικη ζωή.
Διαβάστε επίσης: Εξαντλημένοι γονείς- επιθετικά παιδιά;
Ο αντίκτυπος στην αυτοεκτίμηση
Όταν ένα παιδί εκμυστηρεύεται ότι πληγώθηκε από τα λόγια ή τις πράξεις κάποιου, ο συναισθηματικός του κόσμος είναι ευάλωτος. Το να απορρίπτουμε τα συναισθήματά του υπονοώντας ότι έχει παρερμηνεύσει την κατάσταση, ειδικά χωρίς να έχουμε διερευνήσει την οπτική γωνία του παιδιού, στέλνουμε άθελά μας το μήνυμα πως τα συναισθήματά του δεν έχουν σημασία. Έτσι, το παιδί αρχίζει να αμφιβάλλει για τη συναισθηματική του πραγματικότητα και εκλαμβάνει ότι ο πόνος του είναι ασήμαντος ή ανάξιος αναγνώρισης.
Μακροπρόθεσμα, το παιδί μπορεί να σταματήσει να μοιράζεται τα συναισθήματά του, να γίνει πιο απόμακρο και ανασφαλές.
Οι σπόροι των ανθυγιεινών σχέσεων…
Τα παιδιά των οποίων τα συναισθήματα ακυρώνονται επανειλημμένα μπορεί μεγαλώνοντας να αναζητούν σχέσεις που αντικατοπτρίζουν την απόρριψη που βίωσαν μικρά. Άτομα που ελαχιστοποιούν ή απορρίπτουν ό,τι νιώθουν. Μπορεί επίσης να αποδεχθούν καταχρηστικές συμπεριφορές, πιστεύοντας ότι τα ίδια αντιδρούν υπερβολικά.
Με άλλα λόγια, παλεύουν με την συναισθηματική ρύθμιση στην ενήλικη ζωή και είναι πιο πιθανό να βιώσουν άγχος και θλίψη και να αναφέρουν προκλήσεις στη διαμόρφωση υγιών σχέσεων αμοιβαίου σεβασμού.
Παιδί και επικύρωση: Ένα μονοπάτι προς τη συναισθηματική υγεία
Απλές αλλά ισχυρές πράξεις επικύρωσης μπορούν να μετριάσουν την ενδεχόμενη μακροπρόθεσμη συναισθηματική βλάβη. Επικύρωση σημαίνει αναγνώριση και σεβασμός των συναισθημάτων του παιδιού, ακόμα κι αν πιστεύετε ότι η κατάσταση είναι ακούσια ή πρόκειται για μια παρεξήγηση. Αντί να πείτε: «Δεν το εννοούσε έτσι», απαντήστε με ενσυναίσθηση, για παράδειγμα: «Λυπάμαι πολύ που σε πλήγωσε. Ας το συζητήσουμε».
Επικυρώνοντας τα συναισθήματα ενός παιδιού, οι γονείς προσφέρουν τα εργαλεία για να επεξεργαστούν και να εκφράσουν τα συναισθήματά τους τα παιδιά με υγιή τρόπο. Αυτή η προσέγγιση ενισχύει τη συναισθηματική ανθεκτικότητα και διδάσκει στα παιδιά ότι τα συναισθήματά τους έχουν σημασία. Τα παιδιά που αισθάνονται ότι ακούγονται είναι πιο πιθανό να αναπτύξουν συναισθηματική νοημοσύνη και πιο υγιείς σχέσεις στην ενήλικη ζωή.
Μεταβαίνοντας από την απόρριψη στην επικύρωση, οι γονείς μπορούν να βοηθήσουν τα παιδιά τους να αντιμετωπίζουν τις προκλήσεις της ζωής με μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση και αυτοσεβασμό.