Ο ύπνος παραμένει σημαντικός για κάθε ηλικία, όμως οι έφηβοι που κοιμούνται νωρίτερα και περισσότερο από τους συνομηλίκους τους τείνουν να έχουν πιο οξυμένες νοητικές δεξιότητες και να σημειώνουν καλύτερη βαθμολογία στα γνωστικά τεστ, δήλωσαν ερευνητές.
Μελέτη σε περισσότερους από 3.000 εφήβους έδειξε ότι όσοι έπεσαν νωρίτερα για ύπνο, κοιμήθηκαν περισσότερο και είχαν τους χαμηλότερους καρδιακούς παλμούς στον ύπνο, υπερείχαν έναντι των άλλων στην ανάγνωση, στο λεξιλόγιο, στην επίλυση προβλημάτων και σε άλλα νοητικά τεστ.
Διαβάστε επίσης: Πώς συνδέεται ο ύπνος με την ανάπτυξη
Έκπληξη τα αποτελέσματα της έρευνας
Οι ερευνητές ανέμεναν ότι οι έφηβοι με υγιείς συνήθειες ύπνου θα σημείωναν καλύτερη βαθμολογία από εκείνους που κοιμόντουσαν άσχημα, αλλά εξεπλάγησαν από τον αντίκτυπο που είχαν ακόμη και μικρές διαφορές στον ύπνο.
«Πιστεύουμε ότι είναι ο ύπνος που οδηγεί στις καλύτερες γνωστικές ικανότητες, εν μέρει επειδή παγιώνουμε τις αναμνήσεις μας κατά τη διάρκεια του ύπνου», δήλωσε η Barbara Sahakian, καθηγήτρια κλινικής νευροψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο του Cambridge.
Ο καλός ύπνος έχει συνδεθεί εδώ και καιρό με καλύτερες πνευματικές επιδόσεις, αλλά οι ερευνητές εξακολουθούν να εξετάζουν τι συμβαίνει κατά την εφηβεία, όταν η κρίσιμη ανάπτυξη του εγκεφάλου συμπίπτει με τη στροφή προς τις πιο αργές ώρες ύπνου και τον λιγότερο ύπνο συνολικά, με βάση δημοσίευμα του Guardian.
Η ομάδα της Sahakian και ερευνητές του Πανεπιστημίου Fudan στη Σαγκάη ανέλυσαν στοιχεία από 3.222 νέους που συμμετείχαν στη μελέτη για τη γνωστική ανάπτυξη του εγκεφάλου των εφήβων, τη μεγαλύτερη μακροπρόθεσμη έρευνα για την ανάπτυξη του εγκεφάλου και την υγεία των παιδιών στις ΗΠΑ. Όσοι συμμετείχαν έκαναν εγκεφαλικές σαρώσεις, γνωστικά τεστ και παρακολουθούσαν τον ύπνο τους χρησιμοποιώντας Fitbits.
Ακόμα και εκείνοι με τις καλύτερες συνήθειες ύπνου κοιμόντουσαν λιγότερο απ’ ό,τι συνιστούν οι ειδικοί, διαπίστωσε η μελέτη. Σύμφωνα με την Αμερικανική Ακαδημία Ιατρικής του Ύπνου, οι 13- έως 18χρονοι πρέπει να κοιμούνται οκτώ έως 10 ώρες τη νύχτα.
Οι έφηβοι χωρίστηκαν σε τρεις διαφορετικές ομάδες. Η πρώτη, περίπου το 39%, πήγαινε για ύπνο το αργότερο και ξυπνούσε νωρίτερα, κοιμόταν κατά μέσο όρο επτά ώρες και 10 λεπτά τη νύχτα. Η δεύτερη ομάδα, περίπου το 24%, κοιμόταν κατά μέσο όρο επτά ώρες και 21 λεπτά. Η τρίτη, περίπου 37%, πήγε για ύπνο το νωρίτερο, κοιμήθηκε περισσότερο και είχε τους χαμηλότερους καρδιακούς ρυθμούς ύπνου. Κοιμήθηκαν περίπου επτά ώρες και 25 λεπτά.
Ενώ δεν υπήρχαν ουσιαστικές διαφορές στα εκπαιδευτικά επιτεύγματα των διαφόρων ομάδων, τα άτομα της ομάδας τρία σημείωσαν την υψηλότερη βαθμολογία στα γνωστικά τεστ, ακολουθούμενα από την ομάδα δύο, ενώ η ομάδα ένα σημείωσε τη χειρότερη βαθμολογία. Οι εξετάσεις εγκεφάλου έδειξαν ότι τα άτομα της ομάδας τρία είχαν τους μεγαλύτερους όγκους εγκεφάλου και τις καλύτερες εγκεφαλικές λειτουργίες. Οι λεπτομέρειες δημοσιεύονται στο Cell Reports.
Οι έφηβοι και η σημασία του ποιοτικού ύπνου
Η Sahakian δήλωσε ότι «ότι οι μικρές διαφορές στις ποσότητες ύπνου συσσωρεύονται με την πάροδο του χρόνου και κάνουν μεγάλη διαφορά στα αποτελέσματα».
Για τους εφήβους που θέλουν να βελτιώσουν τον ύπνο τους και να ενισχύσουν τις νοητικές τους δεξιότητες, η Sahakian συνιστά τακτική άσκηση για να βοηθηθεί ο ύπνος και να μην χρησιμοποιούν κινητά τηλέφωνα ή υπολογιστές αργά το βράδυ, αναφέρει το δημοσίευμα.
Ο Colin Espie, καθηγητής ιατρικής του ύπνου στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, ο οποίος δεν συμμετείχε στη μελέτη, δήλωσε: «Μία από τις συνέπειες του ότι έχουμε ιδιαίτερα εξελιγμένους εγκεφάλους, που μπορούν να εκτελούν πολύπλοκες εργασίες, είναι ότι ως άνθρωποι εξαρτόμαστε ιδιαίτερα από τον ύπνο, όχι μόνο κατά τα χρόνια της ανάπτυξης».
«Όπως δείχνει αυτή η έρευνα, το να κοιμάσαι αργά και να κοιμάσαι λιγότερο είναι προβληματικό. Αναμφίβολα, αυτό επιδεινώνεται τις σχολικές ημέρες, όταν οι νέοι πρέπει να σηκωθούν σχετικά νωρίς για το σχολείο και να το καλύψουν τα Σαββατοκύριακα – ένα φαινόμενο γνωστό ως κοινωνικό τζετ λαγκ».
Και πρόσθεσε: «Θα ήταν καλό ως κοινωνία να δώσουμε μεγαλύτερη έμφαση στον ύπνο, ενσωματώνοντας, για παράδειγμα, περισσότερο περιεχόμενο για την υγεία του ύπνου στην προσωπική και κοινωνική εκπαίδευση στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση».
Ο Gareth Gaskell, καθηγητής ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο του York, εξέφρασε την ικανοποίησή του για την εστίαση στην πρώιμη εφηβεία. «Θα ήθελα να δω περισσότερες μελέτες παρέμβασης κατά τη διάρκεια της εφηβείας, ώστε να μπορέσουμε να μάθουμε πώς να βοηθήσουμε τους εφήβους που μπορεί να έχουν μη βέλτιστες συνήθειες ύπνου. Συχνά, μπορούν να γίνουν αρκετά απλές αλλαγές στη ρουτίνα του ύπνου, για παράδειγμα γύρω από τη χρήση οθόνης, ώστε να βελτιωθεί ο χρόνος και η διάρκεια του ύπνου».
*Από τη Βασιλική Δρίβα