Κλείσε το tablet! Έχει μαλλιάσει η γλώσσα μας να το λέμε στα παιδιά… Και όχι άδικα – η υπερβολική χρήση οθονών από τα παιδιά προκαλεί εύλογη ανησυχία. Ο προτεινόμενος χρόνος σε οθόνες για παιδιά εξαρτάται από την ηλικία τους. Για τα παιδιά κάτω των 2 ετών, δεν συνιστάται καθόλου χρόνος σε οθόνη. Για παιδιά ηλικίας 2-5 ετών, ο προτεινόμενος χρόνος είναι έως 1 ώρα την ημέρα, με την παρακολούθηση από έναν γονέα ή μεγαλύτερο αδερφό. Για παιδιά 6 ετών και άνω, συνιστάται να μην υπερβαίνει τις 2 ώρες ημερησίως.
Το πραγματικό στοίχημα για τους γονείς δεν είναι να απαγορεύσουν τις ηλεκτρονικές συσκευές, αλλά να θεσπίσουν όρια στο χρόνο και να βρουν τρόπους να τις αξιοποιήσουν υπέρ των παιδιών. Να τις μετατρέψουν από παθητική απασχόληση σε μέσο μάθησης και –γιατί όχι– σύνδεσης με την οικογένεια:
Διαβάστε επίσης: «Καταστρέφουν» τελικά τα social media τα παιδιά μας;
1. Διαλέγουμε περιεχόμενο με νόημα
Υπάρχουν δεκάδες εφαρμογές και βίντεο που είναι φτιαγμένα όχι για να «υπνωτίζουν» τα παιδιά, αλλά για να τα εμπνέουν: Εκπαιδευτικά παιχνίδια, ντοκιμαντέρ, animation με οικολογικά ή άλλα σημαντικά μηνύματα.
2. Βλέπουμε μαζί – όχι απλώς επιβλέπουμε
Η συν-θέαση (co-viewing) ενισχύει τη σχέση γονιού-παιδιού και δίνει την ευκαιρία για συζητήσεις. Αντί να είναι μια μοναχική εμπειρία, η οθόνη γίνεται αφορμή για διάλογο, χιούμορ ή ακόμα και για να μοιραστούμε αναμνήσεις.
Tip: Αντί να ρωτήσουμε «τι έβλεπες;», μπορούμε να πούμε «τι σου άρεσε σε αυτό που είδες;». Μπορούμε να δημιουργήσουμε μικρές «οθονικές παραδόσεις», όπως το Σαββατιάτικο family movie night ή να μαγειρεύουμε μαζί συνταγές από αγαπημένες εκπομπές.
3. Χρησιμοποιούμε τις οθόνες ως εργαλείο έκφρασης
Δεν δείχνουν όλα τα παιδιά ενδιαφέρουν για τις τέχνες, αλλά ίσως ένα ψηφιακό εργαλείο τους δώσει την έμπνευση που χρειάζονται για να εκφραστούν. Από apps για stop-motion animation μέχρι εφαρμογές σύνθεσης μουσικής, οι οθόνες μπορούν να γίνουν καμβάς δημιουργίας.
4. Μαθαίνουμε μαζί νέες δεξιότητες
Αντί να βλέπουμε τις οθόνες ως «χάσιμο χρόνου», μπορούμε να τις χρησιμοποιήσουμε ως πύλη για να εξερευνήσουμε καινούρια πράγματα. Ένα βίντεο με χειροτεχνίες, ένα πείραμα φυσικής στο YouTube, μια ξενάγηση σε μουσείο του εξωτερικού – όλα αυτά μπορούν να πυροδοτήσουν την περιέργεια και τη διάθεση για μάθηση.
Tip: Όταν το παιδί νιώθει ότι «οδηγεί» την ανακάλυψη, ενισχύεται η αυτοπεποίθησή του.
5. Θέτουμε υγιή όρια χωρίς ενοχές
Τα όρια είναι αναγκαία, αλλά δεν χρειάζεται να είναι αυστηρά. Όταν τα παιδιά κατανοούν το γιατί, τότε μπορούν να βρουν την ισορροπία ανάμεσα στον πραγματικό και τον ψηφιακό κόσμο. Ένα πρόγραμμα, σταθερές ζώνες χωρίς οθόνες (όπως στο τραπέζι ή λίγο πριν τον ύπνο), αλλά και ευελιξία τις ημέρες που χρειάζεται, είναι η χρυσή τομή.
Λιγότερος χρόνος στην οθόνη, περισσότερος χρόνος με την οικογένεια
Δείξτε στο παιδί σας το καλό παράδειγμα περιορίζοντας τη χρήση της δικής σας συσκευής. Εάν το παιδί σας βλέπει να χρησιμοποιείτε τη συσκευή σας σε περιόδους που η οικογένεια υποτίθεται ότι είναι μαζί, θα θέλει να χρησιμοποιήσει τις συσκευές του και αυτές τις ώρες.
Ακόμη, η απόφαση να δώσετε στο παιδί σας μια συσκευή δεν πρέπει να λαμβάνεται με βάση την ηλικία του παιδιού σας και μόνο. Η ωριμότητα και η ανάπτυξη του παιδιού έχουν σημασία.