Όταν ένα παιδί βιώνει ένταση ή δυσκολία, η πρώτη αντίδραση ενός γονέα είναι συχνά να προσπαθήσει να του μιλήσει ή να εξηγήσει τι συμβαίνει. Ωστόσο, όταν τα παιδιά είναι υπερφορτωμένα συναισθηματικά, ο εγκέφαλός τους δεν μπορεί να επεξεργαστεί τις λέξεις μας. Σε αυτές τις στιγμές, αυτό που χρειάζονται περισσότερο είναι η ήρεμη και σταθερή παρουσία μας.
Τα παιδιά μπορούν να «δανειστούν» την ηρεμία ενός έμπιστου ενήλικα – μια διαδικασία που οι ειδικοί στην ανάπτυξη παιδιών ονομάζουν συν-ρύθμιση (co-regulation). Έρευνες δείχνουν ότι η συν-ρύθμιση είναι ένας από τους πιο αποτελεσματικούς τρόπους για να μάθουν τα παιδιά να διαχειρίζονται το στρες και τα συναισθήματά τους.
Διαβάστε επίσης: Αυτόνομα παιδιά: Καλλιεργούμε την υπευθυνότητα
Όταν ένα παιδί είναι αναστατωμένο, δεν προσπαθεί να μας δυσκολέψει ή να μας αγνοήσει. Απλώς δεν μπορεί να επεξεργαστεί εξηγήσεις, συμβιβασμούς ή διορθώσεις. Το πιο σημαντικό είναι να νιώσει ασφάλεια ξανά. Η παρουσία μας μπορεί να προετοιμάσει το παιδί ψυχολογικά ώστε να βρει το θάρρος να αντιμετωπίσει την κατάσταση.
Στηρίζουμε τα παιδιά, χωρίς καν να μιλάμε
Με τον καιρό, οι σιωπηρές αυτές πράξεις χτίζουν την ανθεκτικότητα και την ικανότητα του παιδιού να διαχειρίζεται το στρες, ακόμη και όταν δεν είστε δίπλα του:
-
Καθίστε κοντά του
Ακόμη και αν δεν μιλάτε, η σιωπηλή παρουσία σας δίπλα ή έξω από την πόρτα του δωματίου του λέει: «Είμαι εδώ αν με χρειαστείς». Για παιδιά που ζητούν χώρο, η διαθεσιμότητά σας και μόνο δημιουργεί αίσθηση προβλεψιμότητας και ασφάλειας. -
Προσφέρετε ένα απαλό άγγιγμα ή το χέρι σας
Αν το παιδί είναι ανοιχτό, ένα άγγιγμα στην πλάτη ή το κράτημα του χεριού μπορεί να το χαλαρώσει. Αφήστε το παιδί να αποφασίσει αν θα ανταποκριθεί, μερικές φορές αρκεί να ξέρει ότι είστε εκεί. -
Δοκιμάστε ασκήσεις αναπανοής
Αντί να λέτε «ηρέμησε» ή «πάρε μια βαθιά ανάσα», δείξτε του. Κάντε αργές, ηχηρές αναπνοές και σύντομα θα ακολουθήσει τον ρυθμό σας χωρίς να το καταλάβει. -
Δώστε ένα αντικείμενο ηρεμίας
Τα αγαπημένα του αντικείμενα (π.χ. λούτρινα) μπορούν να βοηθήσουν το παιδί να νιώσει ασφάλεια. Τα πιο μεγάλα παιδιά, βοηθούν τα μπαλάκια στρες ή απλά παιχνίδια συγκέντρωσης. -
Παίξτε μαζί
Όταν οι λέξεις δεν φτάνουν, το ήσυχο παιχνίδι δημιουργεί σύνδεση. Ζωγραφική, κατασκευές, παζλ ή ακόμα και παρακολούθηση ενός βίντεο μπορούν να γεφυρώσουν την απόσταση, χωρίς πίεση.
Κάθε στιγμή που καθόμαστε δίπλα στο παιδί μας, προσφέρουμε ασφάλεια, ηρεμία και υποστήριξη. Με αυτόν τον τρόπο, του διδάσκουμε πώς να διαχειρίζεται τα συναισθήματά του, να ανακτά την ψυχραιμία του και να νιώθει ότι δεν είναι ποτέ μόνο του – ακόμα και στις πιο δύσκολες στιγμές. Στο τέλος της ημέρας, αυτό που θα θυμάται περισσότερο είναι η αίσθηση ότι υπήρχε πάντα κάποιος να το καταλάβει και να το στηρίξει.