Ένα από τα πιο χαρούμενα κομμάτια της γονεϊκότητας είναι να βλέπετε τα παιδιά σας να χρησιμοποιούν τη φαντασία τους, να μετατρέπουν ένα χάρτινο κουτί σε κάστρο ή διαστημόπλοιο ή να παριστάνουν τους αγαπημένους τους επιστήμονες ή υπερήρωες. Το παιχνίδι ρόλων ίσως να φαίνεται σαν μια απλή δραστηριότητα, όμως οι ερευνητές επιβεβαιώνουν τον καθοριστικό ρόλο που παίζει στην ανάπτυξη του παιδιού.
Διαβάστε επίσης: Παιδική δημιουργικότητα: Ενθαρρύνουμε την έκφραση μέσα από την τέχνη
Παιχνίδι ρόλων και οφέλη για τα παιδιά
Όταν το παιδί υποδύεται κάποιον άλλο ή προσομοιάζει μία κατάσταση που δεν συμβαίνει στην πραγματικότητα αποκομίζει πιο πολλά οφέλη από όσα νομίζουμε. Αυτό, μεταξύ άλλων, επιδρά στη γνωστική του ικανότητα και στην ψυχή του, αφού του επιτρέπει να δημιουργεί και να εκτελεί πρωτότυπες ιδέες, να εξασκεί την αυτορρύθμιση και την ενσυναίσθηση. Επίσης, ωφελεί και την κοινωνικότητά του και τη σύνδεση που αναπτύσσει με τους άλλους, αφού μαθαίνει να συνεργάζεται.
Σίγουρα όλοι έχουμε στο μυαλό μας κάποιο… θρίλερ, όπου κάποιο παιδάκι έχει έναν φανταστικό φίλο! Όμως τα πράγματα δεν είναι τόσο… τρομακτικά όσο δείχνουν. Ίσα-ίσα μελέτες έχουν διαπιστώσει πόσο πιο τρυφερή είναι η αιτία που συμβαίνει κάτι τέτοιο. Οι επιστήμονες έχουν διαπιστώσει ότι υπάρχει μια ισχυρή σχέση ανάμεσα στο φανταστικό παιχνίδι, τη δημιουργία φανταστικών φίλων και την εφεύρεση φανταστικών κόσμων στην πρώιμη παιδική ηλικία, με την μετέπειτα δημιουργικότητα.
Σε μια έρευνα με μαθητές δημοτικού, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η ποιότητα της φαντασίας και της επινόησης στο πρώιμο παιχνίδι ρόλων προέβλεπε την αποκλίνουσα σκέψη, δηλαδή την ικανότητα να βρίσκει κανείς πολλές πιθανές λύσεις σε ένα πρόβλημα, σε βάθος τεσσάρων ετών. Σύμφωνα με τα ευρήματα, η ίδια σχέση φάνηκε να παραμένει έως και το λύκειο για ένα υποσύνολο των ίδιων παιδιών.
Μια άλλη μελέτη έδειξε ότι μαθητές της τετάρτης δημοτικού που είχαν φανταστικούς φίλους ήταν πιο δημιουργικοί στις δύο από τις τρεις δοκιμασίες δημιουργικότητας στις οποίες υποβλήθηκαν. Αν και το φανταστικό παιχνίδι συνδέεται συνήθως με μικρά παιδιά, οι μελέτες υπογραμμίζουν τη σημασία του να ενθαρρύνουμε τη φαντασία και τη δημιουργία φανταστικών συντρόφων σε παιδιά όλων των ηλικιών.
Ένα τρόπος να αντιμετωπίσουν τα παιδιά την πραγματικότητα
Η έρευνα δείχνει, επίσης, ότι οι ενήλικες μπορούν να δημιουργήσουν περιβάλλοντα που βοηθούν τα παιδιά να αναπτύξουν δεξιότητες πραγματικής ζωής μέσα από φανταστικά σενάρια και ρόλους. Συγκεκριμένα, μία μελέτη εξέτασε πώς στοιχεία του πρώιμου περιβάλλοντος των παιδιών σχετίζονται με την ανάπτυξη των εκτελεστικών λειτουργιών, που αποτελούν σταθερό δείκτη ακαδημαϊκής και προσωπικής επιτυχίας.
Οι εκτελεστικές λειτουργίες περιλαμβάνουν μνήμη, αυτοέλεγχο, συγκέντρωση προσοχής και ικανότητα προγραμματισμού.
Αφού συνέλεξαν πληροφορίες από γονείς σχετικά με τις καθημερινές συνήθειες παιδιών ηλικίας 6-7 ετών, οι ερευνητές βρήκαν θετική συσχέτιση ανάμεσα στον χρόνο που περνούσαν τα παιδιά σε μη δομημένες δραστηριότητες και στην ικανότητά τους να οργανώνουν μόνα τους τη συμπεριφορά τους.
Ελεύθερος χρόνος για ονειροπόληση
Τα αποτελέσματα της μελέτης δείχνουν ξεκάθαρα ότι όταν τα παιδιά έχουν ελεύθερο χρόνο να φανταστούν τους δικούς τους στόχους και να αποφασίσουν μόνα τους τι να κάνουν, ουσιαστικά εξασκούνται σε δεξιότητες ζωής.
Στον σημερινό, ταχύ ρυθμό της καθημερινότητας, το να ονειροπολεί κανείς ή αλλιώς, το λεγόμενο mind wandering, από κάποιους μπορεί να θεωρείται χάσιμο χρόνου. Ωστόσο, η έρευνα δείχνει ότι το να αφιερώνουμε λίγο χρόνο για να αποσπάσουμε το μυαλό μας από μια εργασία μπορεί να μας βοηθήσει να ξεκολλήσουμε από νοητικά αδιέξοδα και να κάνουμε ασυνήθιστους συνδυασμούς ιδεών που οδηγούν σε δημιουργικές λύσεις.
Κρατήστε όλα τα παραπάνω στον νου σας την επόμενη φορά που θα δείτε το παιδί σας να κοιτάζει αφηρημένα έξω από το παράθυρο του αυτοκινήτου ή να φτιάχνει δικούς τους… κόσμους!