Είναι απολύτως φυσιολογικό ένα βρέφος να δείχνει προτίμηση σε ένα άτομο συχνά στη μαμά, που περνάει μαζί του περισσότερο χρόνο. Αυτή η προτίμηση μπορεί να αλλάζει με τον καιρό. Καθώς το παιδί μπαίνει στην προσχολική ηλικία, μπορεί να «εναλλάσσει» αγαπημένα πρόσωπα ή να θέλει μόνο έναν συγκεκριμένο φροντιστή τη στιγμή εκείνη.
Το άγχος αποχωρισμού είναι μια συνηθισμένη αναπτυξιακή αντίδραση στα παιδιά, όπου βιώνουν έντονη ανησυχία όταν χωρίζονται από τους γονείς ή τους κύριους φροντιστές τους. Εμφανίζεται συνήθως γύρω στους 8 μήνες, κορυφώνεται σταδιακά, και είναι φυσιολογικό, αν και μπορεί να γίνει πρόβλημα αν είναι υπερβολικό ή παρατεταμένο. Συμπτώματα περιλαμβάνουν κλάμα, αρνητισμό και δυσκολία στην προσαρμογή. Η αντιμετώπιση εστιάζει στην υποστήριξη και τη σταθερότητα, ενώ εάν το άγχος είναι πολύ έντονο και παρεμβαίνει στην καθημερινότητα, μπορεί να είναι ένδειξη Διαταραχής Άγχους Αποχωρισμού που χρειάζεται περαιτέρω αξιολόγηση.
Διαβάστε επίσης: «Μαμά δεν θέλω!»: Τι κάνουμε όταν τα παιδιά γκρινιάζουν
Αν και είναι κουραστικό, προσπαθήστε να μη ικανοποιείτε πάντα αυτή την απαίτηση. Ενθαρρύνετε τη συμμετοχή όλων των φροντιστών στις καθημερινές ρουτίνες, όπως το μπάνιο, το φαγητό ή την ώρα του ύπνου. Μπορείτε να πείτε, για παράδειγμα: «Ξέρω ότι στενοχωριέσαι που δεν κάνει η μαμά το μπάνιο σήμερα. Αλλά είναι η σειρά του μπαμπά.»
Πρακτικοί τρόποι για να βοηθήσετε ως μαμά
Αν το μωρό σας αγχώνεται όταν το αφήνετε σε άλλον φροντιστή ή όταν γνωρίζει νέα πρόσωπα, οι παρακάτω στρατηγικές μπορούν να βοηθήσουν:
- Φεύγετε όταν το μωρό είναι ξεκούραστο και ταϊσμένο.
- Κρατήστε τον αποχαιρετισμό σύντομο και σταθερό — ένα φιλί, μια φράση όπως «η μαμά πάει στη δουλειά και θα γυρίσει σύντομα».
- Μην εξαφανίζεστε στα κρυφά. Μπορεί να φαίνεται πιο εύκολο, αλλά εντείνει τον φόβο της εγκατάλειψης.
- Δώστε στο μωρό ένα αντικείμενο παρηγοριάς, όπως ένα πανάκι ή ένα λούτρινο.
- Ζητήστε από τους άλλους να πλησιάζουν αργά και ήρεμα, χωρίς έντονες κινήσεις ή φωνές.
- Διατηρήστε ηρεμία και χαλαρότητα. Τα μωρά «διαβάζουν» τα συναισθήματα του γονιού και αντιδρούν ανάλογα.
- Αν το παιδί είναι ιδιαίτερα αγχωμένο, προχωρήστε σταδιακά: πρώτα αφήστε το να παρατηρεί τον νέο άνθρωπο ενώ είστε αγκαλιά, μετά επιτρέψτε μικρές αλληλεπιδράσεις και σταδιακά δοκιμάστε να απομακρυνθείτε για λίγο.
Πολλοί μπορεί να πουν «μην το παίρνεις συνέχεια αγκαλιά» ή «το κακομαθαίνεις έτσι». Στην πραγματικότητα, όταν το μωρό ζητάει αγκαλιά ή παρηγοριά, δείχνει ότι έχει ασφαλή δεσμό μαζί σας. Νιώθει ότι είστε το καταφύγιό του. Και αυτό είναι κάτι εξαιρετικά θετικό για τη συναισθηματική του ανάπτυξη.
Το στάδιο αυτό δεν διαρκεί για πάντα. Αντίθετα, μέσα από τη σταθερή και τρυφερή σου ανταπόκριση, το παιδί θα μάθει σταδιακά ότι οι αποχωρισμοί δεν είναι απειλητικοί και ότι εσείς πάντα επιστρέφετε.
Πότε να ανησυχήσετε
Αν το άγχος επιμένει μετά τα 2 χρόνια ή είναι τόσο έντονο που το παιδί δεν μπορεί να φάει, να κοιμηθεί ή να ηρεμήσει χωρίς την παρουσία σας, καλό είναι να συμβουλευτείτε τον παιδίατρο ή έναν ειδικό ψυχικής υγείας παιδιών. Σε σπάνιες περιπτώσεις, το υπερβολικό άγχος απέναντι στους ξένους μπορεί να συνδέεται με πρώιμες ενδείξεις αγχώδους διαταραχής.