Μια μελέτη, στην οποία συμμετείχαν έφηβοι από την Αυστραλία διαπίστωσε ότι η υψηλότερη συναισθηματική νοημοσύνη συνδέεται με υψηλότερη ευημερία, καθώς και με χαμηλότερη ψυχολογική δυσφορία. Η έρευνα δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Psychological Reports.
Διαβάστε επίσης: Βιντεοπαιχνίδια: Πώς επηρεάζουν την ανάπτυξη των αγοριών;
Τι είναι η συναισθηματική νοημοσύνη
Η συναισθηματική νοημοσύνη (EQ) αναφέρεται στην ικανότητα να αντιλαμβάνεται, να κατανοεί, να διαχειρίζεται και να χρησιμοποιεί κανείς αποτελεσματικά τα συναισθήματα τόσο στον εαυτό του όσο και στους άλλους. Περιλαμβάνει την αναγνώριση συναισθηματικών ενδείξεων, όπως οι εκφράσεις του προσώπου, ο τόνος της φωνής και τα σωματικά σήματα.
Κεντρικό στοιχείο της συναισθηματικής νοημοσύνης είναι η συναισθηματική επίγνωση, δηλαδή η ικανότητα να αναγνωρίζει και να ονομάζει κανείς με ακρίβεια τα συναισθήματά του. Ένα ακόμη βασικό στοιχείο είναι η ρύθμιση των συναισθημάτων, δηλαδή η ικανότητα διαχείρισής τους με προσαρμοστικούς τρόπους, αντί να κατακλύζεται κανείς από αυτά.
Η συναισθηματική νοημοσύνη περιλαμβάνει επίσης την ενσυναίσθηση, δηλαδή την κατανόηση και την κατάλληλη ανταπόκριση στα συναισθήματα των άλλων ανθρώπων. Υποστηρίζει την αποτελεσματική επικοινωνία, την επίλυση συγκρούσεων και την ποιότητα των σχέσεων. Άτομα με υψηλότερη συναισθηματική νοημοσύνη τείνουν να αντιμετωπίζουν καλύτερα το στρες και τις συναισθηματικές προκλήσεις και γενικά παρουσιάζουν καλύτερη ψυχική υγεία και ψυχολογική ευεξία. Στο εργασιακό και ηγετικό πλαίσιο, συνδέεται με καλύτερη συνεργασία, απόδοση και εργασιακή ικανοποίηση.
Έφηβοι και συναισθηματική νοημοσύνη: Τι εξέτασε η έρευνα
Η επικεφαλής της μελέτης και οι συνεργάτες της θέλησαν να διερευνήσουν τη σχέση ανάμεσα στο χαρακτηριστικό της συναισθηματικής νοημοσύνης και σε διαφορετικούς δείκτες ψυχολογικής προσαρμογής στους εφήβους. Εξέτασαν επίσης πιθανές διαφορές ανάμεσα στα φύλα. Η υπόθεσή τους ήταν ότι η συναισθηματική νοημοσύνη θα συνδεόταν με καλύτερη ευημερία και χαμηλότερα επίπεδα ψυχολογικής δυσφορίας.
Επιπλέον, ανέμεναν ότι η συναισθηματική επίγνωση και η ρύθμιση των συναισθημάτων -βασικά συστατικά της συναισθηματικής νοημοσύνης- θα σχετίζονταν με εσωτερικευμένες και εξωτερικευμένες συμπεριφορές.
Είδη ευημερίας και συμπεριφορών
Η υποκειμενική ευημερία αφορά στον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι αξιολογούν και βιώνουν τη ζωή τους, συνήθως σε όρους ικανοποίησης από τη ζωή, θετικών συναισθημάτων και χαμηλών επιπέδων αρνητικών συναισθημάτων.
Η ευδαιμονική ευημερία, από την άλλη, αναφέρεται σε μια βαθύτερη αίσθηση ευεξίας που βασίζεται στο νόημα, τον σκοπό, την προσωπική ανάπτυξη και την αξιοποίηση των δυνατοτήτων του ατόμου, πέρα από την απλή ευχαρίστηση.
Επίσης, διακρίνουμε δύο είδη συμπεριφορών. Τις εσωτερικευμένες συμπεριφορές που είναι προβλήματα που στρέφονται προς τα μέσα, όπως το άγχος, η κατάθλιψη, η κοινωνική απόσυρση και οι σωματικές ενοχλήσεις και τις εξωτερικευμένες συμπεριφορές που είναι προβλήματα που εκδηλώνονται προς τα έξω, όπως η επιθετικότητα, η παραβίαση κανόνων, η παρορμητικότητα και η αντικοινωνική συμπεριφορά.
Τι έδειξε η μελέτη
Στη μελέτη συμμετείχαν 422 μαθητές της Β΄ Γυμνασίου από την Αυστραλία. Από αυτούς, οι 83 ήταν κορίτσια. Η μέση ηλικία τους ήταν περίπου 13 ετών. Οι συμμετέχοντες συμπλήρωσαν ερωτηματολόγια για τη συναισθηματική νοημοσύνη, την ψυχολογική δυσφορία, την υποκειμενική και ευδαιμονική ευημερία, καθώς και για εσωτερικευμένα και εξωτερικευμένα συμπτώματα συμπεριφοράς.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι τα επιμέρους στοιχεία της συναισθηματικής νοημοσύνης σχετίζονταν με καλύτερη υποκειμενική και ευδαιμονική ευημερία, χαμηλότερη ψυχολογική δυσφορία και λιγότερες εσωτερικευμένες και εξωτερικευμένες συμπεριφορές. Σύμφωνα με τη μελέτη, επίσης, η υψηλότερη υποκειμενική και ευδαιμονική ευημερία συνδέθηκε με χαμηλότερη ψυχολογική δυσφορία.
Η μελέτη εντόπισε και μικρές διαφορές φύλου σε ορισμένα στοιχεία της συναισθηματικής νοημοσύνης. Τα κορίτσια ανέφεραν γενικά υψηλότερα επίπεδα ψυχολογικής δυσφορίας σε σύγκριση με τα αγόρια. Σύμφωνα με τους ερευνητές, τα αποτελέσματα της παρούσας μελέτης δείχνουν ότι συναισθηματική νοημοσύνη παίζει ρόλο στην πρόβλεψη της ευημερίας και των προβληματικών συμπεριφορών που εμφανίζουν οι έφηβοι..
Τα ευρήματα υποστηρίζουν επίσης την άποψη ότι η συναισθηματική νοημοσύνη αποτελεί προγνωστικό παράγοντα της ευημερίας των εφήβων, ανεξάρτητα από τον τρόπο με τον οποίο αυτή ορίζεται.