Ο αθλητισμός είναι μία ασχολία που βοηθά τα παιδιά να αναπτυχθούν σωματικά και πνευματικά. Κάνει καλό στην υγεία τους, διαμορφώνει τη συμπεριφορά τους, τους χαρίζει χρήσιμες δεξιότητες για τη ζωή, τα μαθαίνει να είναι ανθεκτικά και να πετυχαίνουν στόχους. Αμερικανική έρευνα διαπίστωσε ότι μέχρι την ηλικία των 14 ετών, τα κορίτσια είναι διπλάσιες φορές πιο πιθανό από τα αγόρια να σταματήσουν να ασχολούνται με τον αθλητισμό.
Μάθετε περισσότερα: Πώς να συζητήσετε με το παιδί σας για την ψυχική του υγεία;
Για να κατανοήσουν τι κρατά τα κορίτσια στον αθλητισμό -και τι τα απομακρύνει- οι ερευνητές μελέτησαν 1.500 γονείς και τις κόρες τους που συμμετείχαν σε αθλητικά προγράμματα τα τελευταία τρία χρόνια. Αυτό που εξέπληξε τους ερευνητές ήταν ότι σε όλες τις ηλικίες τα κορίτσια είπαν πως παίζουν για να αναπτύξουν δεξιότητες και να διασκεδάσουν. Η νίκη κατέλαβε την τελευταία θέση στους λόγους που αθλούνται.
Άρα, αν δεν παίζουν για τα τρόπαια και το σκορ, τι τα αποθαρρύνει και πώς μπορούμε να τα κρατήσουμε στο «παιχνίδι»;
Κορίτσια και αρνητικές εμπειρίες στην προπόνηση
Σύμφωνα με άλλη έρευνα, τα κορίτσια φοβούνται ότι «δεν είναι αρκετά καλά» και μια αρνητική εμπειρία με προπονητή μπορεί να τα κάνει να μην επιστρέψουν στην προπόνηση.
Επίσης, παρότι συχνά εφαρμόζεται η προσέγγιση «ασκήσεις χωρίς τέλος», η έρευνα δείχνει ότι οι νεαροί αθλητές προτιμούν παιχνίδι, κίνηση ολόκληρου του σώματος και αγωνιστικές προσομοιώσεις.
Παράλληλα, όταν τα κορίτσια δεν έχουν την ευκαιρία να «μπουν στη ροή» και να απολαύσουν το άθλημα -λόγω κριτικής, σχολίων ή υπερβολικής έμφασης στις ασκήσεις- μειώνεται το κίνητρό τους να συνεχίσουν. Εγκαταλείπουν πιο συχνά όταν:
- δεν έχουν επαρκή χρόνο συμμετοχής
- τιμωρούνται για τα λάθη τους
- λαμβάνουν ασαφή ή αρνητική ανατροφοδότηση
Τι μπορούν να κάνουν οι προπονητές
Σύμφωνα με την έρευνα, το 83% των γονέων δίνουν προτεραιότητα σε θετικούς και ενθαρρυντικούς προπονητές. Οι προπονητές μπορούν να:
- δίνουν εποικοδομητική ανατροφοδότηση
- χτίζουν σχέσεις
- ενισχύουν το ομαδικό κλίμα
- προσφέρουν ίσο χρόνο συμμετοχής
- αντιμετωπίζουν τα λάθη ως ευκαιρίες μάθησης
Η εφηβεία παίζει ρόλο
Η εφηβεία είναι ένας ακόμη βασικός λόγος αποχώρησης. Κατά τη διάρκειά της, το σωματικό λίπος των κοριτσιών αυξάνεται φυσιολογικά, κάτι που μπορεί να προκαλέσει προσωρινή πτώση απόδοσης. Πολλοί προπονητές δεν είναι κατάλληλα προετοιμασμένοι να τις υποστηρίξουν σε αυτή τη μετάβαση.
Τα κορίτσια συχνά νιώθουν αμήχανα με το σώμα τους, ενώ πολλές αθλήτριες βιώνουν σχόλια ή μορφές σεξουαλικής παρενόχλησης. Κάποιες φοβούνται επίσης ότι ο αθλητισμός θα τις κάνει να φαίνονται «μη θηλυκές».
Πώς βοηθάμε τα κορίτσια να συνεχίσουν
- Υιοθέτηση body-positive στάσης από προπονητές
- Αποφυγή ζυγίσεων και επικρίσεων για το σώμα
- Έπαινος της προσπάθειας και της σκληρής δουλειάς, όχι μόνο του ταλέντου
- Υπενθύμιση ότι μια προσωρινή δυσκολία δεν σημαίνει το τέλος μιας αθλητικής πορείας
Η πίεση για υψηλό επίπεδο
Η υπερβολική πίεση κάποιων γονιών για διάκριση, υποτροφίες στον αθλητισμό ή επαγγελματική αθλητική καριέρα οδηγεί τα παιδιά συνήθως σε εξουθένωση και απώλεια χαράς.
Ο αθλητισμός πρέπει να είναι διασκέδαση για αγόρια και κορίτσια
Ακόμη και σε ανταγωνιστικά επίπεδα, ο βασικός λόγος που τα παιδιά θέλουν να παίζουν αθλήματα είναι η διασκέδαση. Στην έρευνα βρέθηκε πως:
- η διασκέδαση ήταν ο Νο1 λόγος συμμετοχής
- το 92% των γονέων έθεσε την ανάπτυξη αυτοπεποίθησης στις τρεις βασικές προτεραιότητες
- 6 στους 10 τη θεωρούν την κορυφαία
Η αυτοπεποίθηση σημαίνει ικανότητα και άνεση. Ο αθλητισμός όμως κατά βάση πρέπει να προσφέρει παιχνίδι, ροή, δημιουργικότητα, φιλίες και το αίσθημα ότι το παιδί ανήκει κάπου.
Ο αθλητισμός βοηθά τα κορίτσια -όπως και τα αγόρια- να αναπτύξουν αυτοπεποίθηση, διεκδικητικότητα και ηγετικές δεξιότητες. Αν θέλουμε κορίτσια που θα εξελιχθούν σε δυναμικές και σίγουρες γυναίκες, η δουλειά ξεκινά στο γήπεδο, αλλά σε ένα περιβάλλον διασκεδαστικό, υποστηρικτικό και χωρίς πίεση.