Σχεδόν κάθε μήνα εμφανίζεται και μια νέα «σχολή» γονεϊκότητας… Ανάμεσα σε σχολικές υποχρεώσεις και εξαντλητικά βράδια, μοιάζει αδύνατο να παρακολουθήσεις όλες τις νέες τάσεις στην ανατροφή των παιδιών. Αλλά σίγουρα έχεις ακούσει το gentle parenting, μία από τις πιο πολυσυζητημένες έννοιες των τελευταίων ετών.
Η ήπια διαπαιδαγώγηση δίνει έμφαση στην ενσυναίσθηση, στον σεβασμό και στα σταθερά όρια χωρίς φωνές, τιμωρίες και απειλές. Όμως τελευταία, μια νέα παραλλαγή κερδίζει έδαφος στα social media και στις συζητήσεις των γονιών: το soft parenting.
Διαβάστε επίσης: Πρωινό ξύπνημα: Πότε αποδίδουν καλύτερα οι έφηβοι στο σχολείο;
Με μια πρώτη ματιά, οι δύο προσεγγίσεις μοιάζουν σχεδόν ίδιες. Και όμως, η διαφορά τους είναι πιο ουσιαστική απ’ όσο φαίνεται. Γιατί εκεί που η gentle προσέγγιση προσπαθεί να ισορροπήσει ανάμεσα στη συναισθηματική σύνδεση και στη δομή, η soft κινδυνεύει συχνά να γείρει υπερβολικά προς την αποφυγή της σύγκρουσης.
Τι είναι το soft parenting;
Το soft parenting ξεκινά από τις βασικές αρχές της gentle parenting:
- αναγνώριση των συναισθημάτων του παιδιού
- ενσυναίσθηση
- ήρεμη επικοινωνία
- αποφυγή ντροπής ή σκληρής τιμωρίας
Ωστόσο, προχωρά ένα βήμα παραπέρα ή μερικές φορές λίγο πιο πέρα απ’ όσο χρειάζεται.
Στην πράξη, ο «soft» γονιός προσπαθεί να διατηρεί ένα ήρεμο και ασφαλές περιβάλλον, αποφεύγοντας σχεδόν με κάθε τρόπο την ένταση. Αυτό σημαίνει ότι μπορεί να λέει σπάνια «όχι», να κάνει πίσω για να αποφύγει μια έκρηξη θυμού ή να προσαρμόζει διαρκώς το πρόγραμμα και τους κανόνες στις επιθυμίες του παιδιού.
Η πρόθεση είναι συνήθως πολύ θετική: να μεγαλώσει ένα παιδί που νιώθει ότι ακούγεται, γίνεται κατανοητό και δεν φοβάται να εκφραστεί. Όμως, όταν η ενσυναίσθηση δεν συνοδεύεται από σαφή όρια, το αποτέλεσμα μπορεί να είναι ένα οικογενειακό πλαίσιο χωρίς ξεκάθαρη δομή.
Η βασική διαφορά είναι τα όρια
Η gentle parenting και η soft parenting μοιράζονται κοινό έδαφος, σεβασμό και συναισθηματική κατανόηση.
Όμως η καρδιά της διαφοράς βρίσκεται αλλού: στα όρια.
Η gentle parenting λέει: «Βλέπω το συναίσθημά σου, το αποδέχομαι, αλλά δεν αλλάζει ο κανόνας.»
Η soft parenting λέει: «Βλέπω ότι δυσκολεύεσαι, άρα ας αλλάξουμε τον κανόνα για να μην πιεστείς.»
Αυτό είναι και το σημείο που αλλάζει όλη η δυναμική.
Στη gentle parenting:
- υπάρχει ενσυναίσθηση και σταθερότητα
- υπάρχουν κανόνες και εξήγηση
- η πειθαρχία δεν είναι τιμωρητική, αλλά καθοδηγητική
- το παιδί μαθαίνει ότι όλα τα συναισθήματα είναι αποδεκτά, όχι όμως όλες οι συμπεριφορές
Στη soft parenting:
- η έμφαση μπορεί να μετατοπιστεί τόσο πολύ στο συναίσθημα του παιδιού, ώστε να χαθεί η συνέπεια
- ο γονιός κάνει πολλές ερωτήσεις αντί να αναλαμβάνει ηγετικό ρόλο
- η αποφυγή της έντασης γίνεται, άθελά του, βασικός στόχος
Γιατί τα όρια είναι τόσο σημαντικά
Στην ψυχολογία τα όρια δεν θεωρούνται περιορισμός της προσωπικότητας του παιδιού, αλλά εργαλείο οργάνωσης του εσωτερικού του κόσμου.
Όταν ο γονιός:
- προβλέπει
- ονοματίζει
- παραμένει σταθερός
- δεν καταρρέει μπροστά στη δυσφορία του παιδιού
τότε το παιδί αρχίζει σταδιακά να μαθαίνει:
- να αντέχει τη ματαίωση
- να ρυθμίζει την παρόρμηση
- να κατανοεί ότι οι επιθυμίες δεν ικανοποιούνται πάντα άμεσα
- να λειτουργεί μέσα σε κοινωνικούς κανόνες
Αυτές οι δεξιότητες δεν είναι δευτερεύουσες. Είναι πυρήνας της συναισθηματικής ωρίμανσης.