Η γονική αποξένωση είναι ένας όρος που χρησιμοποιείται για να περιγράψει την άρνηση ενός παιδιού ή ενός εφήβου να έχει επαφή με τον έναν γονέα, λόγω της σκόπιμης ή ακούσιας αρνητικής επιρροής του άλλου. Οι βραχυπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες επιπτώσεις αυτής της κατάστασης στα παιδιά και τους εφήβους — οι οποίοι συνήθως είναι ήδη αγχωμένοι, λυπημένοι και σε σύγχυση από τις πολλές αλλαγές μετά από ένα διαζύγιο — ενδέχεται να είναι πολύ σοβαρές, σε ορισμένες περιπτώσεις, ακόμα και καταστροφικές.
Μελέτες του 2019 έδειξαν ότι περίπου 10 εκατομμύρια ενήλικες έχουν βιώσει σοβαρή αποξένωση από τα παιδιά τους ενώ πρόσφατη έρευνα από το Ηνωμένο Βασίλειο κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι συμπεριφορές γονικής αποξένωσης αποτελούν μια δημόσια έκτακτη ανάγκη αναφορικά με την ψυχική υγεία, με τους γονείς που βιώνουν υψηλά επίπεδα γονικής αποξένωσης να αναφέρουν συμπτώματα, όπως κατάθλιψη και αυτοκτονικές σκέψεις.
Ως προς τα παιδιά και τους εφήβους που βιώνουν συνθήκες υψηλής σύγκρουσης, τα συναισθήματα στο διαζύγιο ποικίλουν από θυμό και σύγχυση μέχρι ενοχή και θλίψη. Αυτές οι εμπειρίες μπορεί να οδηγήσουν σε κοινωνική απομόνωση ενώ μακροπρόθεσμα, οι πιθανές συνέπειες περιλαμβάνουν προβλήματα αυτοεκτίμησης, άγχος, κατάθλιψη, χρήση ουσιών, ακαδημαϊκές δυσκολίες, και μεγαλύτερο κίνδυνο για επανάληψη των μοτίβων αποξένωσης και απώλεια επαφής με τα δικά τους παιδιά αργότερα στη ζωή.
Διαζύγιο: Οφείλουμε να είμαστε προσεκτικοί για χάρη των παιδιών μας
Αν είστε στη μέση μιας διαμάχης, αυτές οι επιπτώσεις σας προσφέρουν έναν ισχυρό λόγο για να βρείτε έναν πιο ευγενικό και πιο συμπονετικό τρόπο να προχωρήσετε, αναγνωρίζοντας και μειώνοντας τον πόνο και τις συνέπειες για όλα τα μέλη της οικογένειας.
- Κάντε ένα διάλειμμα, αναλογιστείτε και να αναγνωρίστε τις δύσκολες δυναμικές της κατάστασής σας. Έτσι, θα ενισχύσετε την επίγνωση σας και η επίγνωση είναι πάντα το πρώτο βήμα για να κάνετε θετικές αλλαγές και να διορθώσετε την πορεία σας.
- Αναγνωρίστε τις πιθανές αρνητικές επιπτώσεις της κλιμάκωσης των συγκρούσεων — ειδικά τον πόνο που μπορεί να προκληθεί στα παιδιά.
- Αποφασίστε να συμπεριφέρεστε όμορφα. Η παραδειγματική συμπεριφορά περιλαμβάνει τη μεταχείριση όλων με καλοσύνη, συμπόνια και σεβασμό. Θυμηθείτε ότι οι πράξεις σας μιλούν πιο δυνατά από τα λόγια σας και ότι τα παιδιά σας παρακολουθούν πώς συμπεριφέρεστε στους άλλους, και μοντελοποιούν τη συμπόνια στις δύσκολες στιγμές.
- Δώστε προτεραιότητα στην υποστήριξη και τη διατήρηση της σύνδεσης με τα παιδιά σας κατά τη διάρκεια της διαδικασίας επαναπροσδιορισμού της ζωής σας.
- Επιλέξτε προσεκτικά τη νομική σας εκπροσώπηση και επικοινωνήστε τις ανησυχίες, τις προτεραιότητες και τους στόχους σας για μια ειρηνική και αμοιβαία σεβαστή επίλυση.
- Ζητήστε βοήθεια από ειδικούς αν χρειαστεί, ώστε να αντιμετωπίσετε οικογενειακώς την αλλαγή με ψυχραιμία και να προχωρήσετε με θετικότητα.