Σε όλες τις τάξεις, υπάρχουν μαθητές που συμμετέχουν ενεργά και δεν έχουν πρόβλημα να εκφράσουν την άποψή τους και να κάνουν όλες τις απαραίτητες ερωτήσεις για να ξεκαθαρίσουν τις αμφιβολίες τους.
Υπάρχουν κι άλλοι μαθητές, ωστόσο, που οι δάσκαλοι δε γνωρίζουν καν τη φωνή τους… Για διάφορους λόγους επιλέγουν να μην συμμετέχουν στο μάθημα, γεγονός επιζήμιο για τη μαθησιακή διαδικασία, καθώς είναι πολύ πιο δύσκολο για τους εκπαιδευτικούς να γνωρίζουν τα δυνατά και τα αδύνατά τους σημεία. Για το λόγο αυτό, η ενθάρρυνση αυτών των παιδιών θα πρέπει να αποτελεί προτεραιότητα.
Διαβάστε επίσης: Παιδί: Γιατί συμπεριφέρεται διαφορετικά στο σπίτι από ότι στο σχολείο;
Γιατί κάποια παιδιά δε συμμετέχουν στην τάξη
Η συμμετοχή στην τάξη όχι μόνο, όπως είπαμε, ευνοεί τη μάθηση, αλλά συμβάλλει και σε ένα πιο ευχάριστο και αξιόπιστο κλίμα στην τάξη.
Γιατί για μερικά παιδιά αποτελεί «πρόκληση»;
Ντροπαλότητα
Υπάρχουν μαθητές που θα ήθελαν να συμμετάσχουν στην τάξη, αλλά η ντροπαλότητα και ο φόβος τους δεν τους το επιτρέπουν. Πολλές φορές μάλιστα, τα παιδιά αυτά γνωρίζουν τις απαντήσεις στα ερωτήματα που κάνουν οι δάσκαλοι, αλλά αντί να τις μοιραστούν, τις κρατούν στο μυαλό τους.
Αδιαφορία
Υπάρχουν επίσης μαθητές που δε συμμετέχουν επειδή δε βρίσκουν κανένα ενδιαφέρον. Σε αυτές τις περιπτώσεις, τα παιδιά τείνουν να βαριούνται και δεν τα νοιάζει αν έχουν ενεργό ρόλο ή όχι κατά τη διάρκεια του μαθήματος.
Δε βρίσκουν νόημα στη συμμετοχή
Σε κάποιες περιπτώσεις, τα παιδιά δε συμμετέχουν ενεργά στην τάξη επειδή πιστεύουν ότι δεν είναι απαραίτητο ή σημαντικό. Ως εκ τούτου, προτιμούν να μην μοιράζονται τις ιδέες τους με άλλους και επικεντρώνονται κυρίως στους βαθμούς.
Αυτό-απαίτηση
Η τελειομανία και οι υψηλές απαιτήσεις από τον εαυτό τους μπορεί να οδηγήσουν μερικά παιδιά σε αδράνεια στην τάξη. Ο φόβος του λάθους είναι τέτοιος που επιλέγουν να παραμείνουν σιωπηλά.
Φόβος
Όταν οι μαθητές αντιλαμβάνονται το πλαίσιο της τάξης απειλητικό ή δυσάρεστο, δεν έχουν καμία επιθυμία να συμμετάσχουν. Σε αυτήν την περίπτωση, φοβούνται να εκθέσουν την άποψή τους για να μην κριθούν, γελοιοποιηθούν ή τιμωρηθούν.
Πώς να ενθαρρύνετε τα παιδιά να έχουν πιο ενεργή συμμετοχή
Ως πρώτο βήμα, είναι απαραίτητο να υπάρχει ένα θετικό και ευχάριστο περιβάλλον τόσο στο σπίτι όσο και στο σχολείο, στο οποίο κάθε παιδί θα αισθάνεται ασφάλεια και σιγουριά. Ως γονείς, είναι ωφέλιμο να ενθαρρύνουμε τα παιδιά και να τους μεταδίδουμε το μήνυμα ότι ενδιαφερόμαστε διότι αυτά που έχουν να πουν είναι σημαντικά. Ακόμη:
Μην επιβάλλετε τη συμμετοχή
Ο εξαναγκασμός ενός παιδιού να συμμετάσχει στην τάξη δεν έχει νόημα και καταλήγει να έχει το αντίθετο αποτέλεσμα από το επιθυμητό. Αντί να μαλώσετε το παιδί, να το απειλήσετε ή να απαιτήσετε τη συμμετοχή του με οποιονδήποτε τρόπο, κάνετε μικρές και λεπτές ενέργειες στην καθημερινότητα ώστε να παίρνει θάρρος και να εκφράζει απορίες, ερωτήματα και τη σκέψη του όταν διαβάζετε μαζί, αλλά και σε κάθε άλλη περίσταση.
Παίξτε
Είναι πολύ χρήσιμο να προτείνετε παιχνίδια που στόχο έχουν να απελευθερώσουν τα ντροπαλά παιδιά και εντέλει να αποκτήσουν μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση. Το να παίζετε παιχνίδια όπου δεν υπάρχουν σωστές ή λάθος απαντήσεις μπορεί να είναι πιο ωφέλιμο στην αρχή, καθώς το παιδί δεν θα αισθάνεται την πίεση να τα κάνει όλα σωστά.
Εντοπίστε τα πειράγματα μεταξύ συνομηλίκων
Κανένα παιδί δεν πρέπει να αισθάνεται άβολα να συμμετέχει στην τάξη ή ακόμα χειρότερα, να πάει σχολείο. Επομένως, συζητήστε με το παιδί και το δάσκαλό του εάν υπάρχουν τυχόν πειράγματα, χλευάσματα ή προσβλητικά σχόλια μέσα στην τάξη, τα οποία απαιτούν την παρέμβαση ενηλίκων για να μην διαιωνίζονται.
Απενοχοποιήστε τα λάθη
Το λάθος είναι απαραίτητη προϋπόθεση μάθησης. Δεν είναι κάτι κακό, ούτε κάτι που πρέπει να αποφευχθεί, αλλά μάλλον ένα πολύτιμο εργαλείο. Στο σχολείο και στο σπίτι, τα παιδιά μπορεί να κάνουν λάθη καθημερινά, γεγονός που τα βοηθά να αναπτύξουν τις δεξιότητές τους, να ωριμάσουν, να πατήσουν γερά στα πόδια τους.
Αντιμετωπίστε τα λάθη ως ευκαιρίες μάθησης που «σηκώνουν» συζήτηση αλλά όχι τιμωρία ώστε το παιδί να μην τα συνδέσει με ποινές ή υποτίμηση. Με τη βοήθειά σας και σε συνεργασία με το δάσκαλο ή τη δασκάλα, είναι εφικτό σταδιακά η συμμετοχή του παιδιού στην τάξη να γίνει πιο ενεργή και πιο γόνιμη.