Νέα αμερικανική έρευνα, που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Development and Psychopathology, αποκαλύπτει ότι ο τρόπος με τον οποίο τα παιδιά χρησιμοποιούν τις οθόνες μπορεί να έχει μεγαλύτερη σημασία από τον χρόνο που αφιερώνουν σε αυτές, όσον αφορά την ψυχική τους υγεία.
Διαβάστε επίσης: Νέα «θεραπεία» για το άγχος στην παιδική ηλικία
Συγκεκριμένα, συμπεριφορές όπως η εμμονή με τον χρόνο οθόνης ή η έντονη απογοήτευση όταν δεν επιτρέπεται η χρήση συνδέθηκαν πιο ισχυρά με κατάθλιψη και άγχος απ’ ό,τι οι συνολικές ώρες χρήσης των συσκευών.
Εδώ και χρόνια, γονείς και ειδικοί διαφωνούν για το αν ο χρόνος μπροστά σε οθόνες βλάπτει την ψυχική υγεία των παιδιών. Ορισμένες μελέτες δείχνουν πως περισσότερες ώρες χρήσης συνδέονται με χειρότερα αποτελέσματα, ενώ άλλες δεν βρίσκουν ισχυρές αποδείξεις. Ωστόσο, οι ερευνητές στρέφουν πλέον την προσοχή τους στο πώς συμπεριφέρονται τα παιδιά γύρω από τις οθόνες, μια έννοια που αποκαλούν «προβληματική χρήση των μέσων». Αυτή περιλαμβάνει συμπεριφορές όπως:
- να «κλέβουν» χρόνο οθόνης χωρίς άδεια από τους γονείς
- να εκρήγνυνται συναισθηματικά όταν δεν τους επιτρέπεται η χρήση
- να χρησιμοποιούν τις οθόνες για να αντιμετωπίσουν αρνητικά συναισθήματα
Τέτοια μοτίβα μπορεί να διαταράξουν την οικογενειακή ζωή και να αποτελέσουν ένδειξη βαθύτερων συναισθηματικών δυσκολιών.
Παιδιά και όρια στον χρόνο οθόνης
Η ομάδα των επιστημόνων ανέλυσε δεδομένα από μία μεγάλη μελέτη, που παρακολουθεί 10.052 παιδιά ηλικίας 10 έως 13 ετών, η οποία αποτελεί τη μεγαλύτερη μακροχρόνια μελέτη για την ανάπτυξη του εγκεφάλου και της συμπεριφοράς παιδιών και εφήβων, που έχει γίνει ποτέ στις ΗΠΑ. Οι ερευνητές συνέκριναν αναφορές γονέων για τον χρόνο οθόνης και την προβληματική χρήση με δείκτες ψυχικής υγείας, όπως μεταξύ άλλων:
- κατάθλιψη
- άγχος
- προβλήματα συμπεριφοράς
Τα ευρήματα ήταν σαφή. Η προβληματική χρήση των μέσων ήταν πολύ ισχυρότερος δείκτης ψυχικών δυσκολιών από τον συνολικό χρόνο χρήσης. Τα παιδιά που εμφάνιζαν πιο προβληματικές συμπεριφορές γύρω από τις οθόνες είχαν σημαντικά αυξημένες πιθανότητες να παρουσιάσουν συναισθηματικά και συμπεριφορικά προβλήματα. Αυτά τα μοτίβα παρατηρήθηκαν σε όλα σχεδόν τα φύλα. Ο συνολικός χρόνος οθόνης είχε μικρότερη και λιγότερο σταθερή συσχέτιση με την ψυχική υγεία.
Οθόνες και υγεία
Ωστόσο, η επίπτωση των οθονών και στη σωματική υγεία των παιδιών δεν είναι αμελητέα. Συγκεκριμένα, εκτός από άλλα προβλήματα που μπορεί να προκαλέσουν, μελέτη που διεξήχθη από την Αμερικανική Καρδιολογική Εταιρεία, η οποία και δημοσιεύτηκε στο ομώνυμο επιστημονικό περιοδικό της, αποκάλυψε ότι τα παιδιά και οι έφηβοι που περνούν περισσότερες ώρες μπροστά σε οθόνες έχουν αυξημένο κίνδυνο ακόμα και για εμφάνιση καρδιοπαθειών, όπως υψηλή αρτηριακή πίεση και αυξημένη χοληστερίνη.