Ως γονείς ίσως έχετε παρατηρήσει ότι το μικρότερο παιδί σας είναι πιο επιρρεπές σε προβλήματα σε σχέση με το μεγαλύτερο, και δεν είστε μόνοι. Στην πραγματικότητα, έρευνες αναφέρουν ότι η σειρά γέννησης παίζει έναν σημαντικό ρόλο στη συμπεριφορά των παιδιών, με τα δευτερότοκα παιδιά να φαίνεται να έχουν περισσότερες πιθανότητες να δημιουργήσουν προβλήματα.
Διαβάστε επίσης: Τα παιδιά ακούν τα πάντα: Οι μικροί κατάσκοποι «στήνουν αυτί»
Τι αναφέρει η έρευνα;
Σύμφωνα με μελέτη, τα δευτερότοκα παιδιά είναι πολύ πιο πιθανό να εμπλακούν σε προβλήματα στο σχολείο ή εκτός αυτού σε σύγκριση με τα πρωτότοκα αδέλφια τους. Η μελέτη, που εξετάζει χιλιάδες παιδιά στις ΗΠΑ και την Ευρώπη, δείχνει ότι τα δευτερότοκα παιδιά έχουν συγκεκριμένα 25% έως 40% περισσότερες πιθανότητες να αντιμετωπίσουν προβλήματα, όπως βία, έγκλημα ή παραβατικότητα. Αυτό το φαινόμενο μπορεί να φαίνεται περίεργο, ειδικά αν σκεφτείτε ότι τα μικρότερα παιδιά συνήθως έχουν περισσότερη ελευθερία και λιγότερους περιορισμούς σε σχέση με τα μεγαλύτερα. Αλλά οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η διαφορά αυτή μπορεί να οφείλεται σε διάφορους παράγοντες.
Ποιος ρόλος των γονιών;
Η βασική αιτία αυτής της διαφοράς στη συμπεριφορά φαίνεται να είναι ο τρόπος που οι γονείς μεγαλώνουν τα παιδιά τους. Οι γονείς τείνουν να είναι πιο αυστηροί με το πρώτο τους παιδί, αφού έχουν περισσότερο χρόνο και προσοχή να αφιερώσουν σε αυτό, ενώ στο δεύτερο παιδί, πολλές φορές, γίνονται πιο χαλαροί και επιτρεπτικοί.
Το πρώτο παιδί συχνά παίρνει όλη την προσοχή των γονιών, ενώ το δεύτερο παιδί μπορεί να αισθάνεται ότι πρέπει να ανταγωνιστεί την προσοχή αυτή. Αυτό μπορεί να ενθαρρύνει πιο περιπετειώδη ή και επικίνδυνα συμπεριφορές, καθώς προσπαθεί να εντυπωσιάσει είτε τους γονείς είτε τα μεγαλύτερα αδέλφια του.
Ο ρόλος των προτύπων
Ένας άλλος σημαντικός παράγοντας είναι το γεγονός ότι το πρωτότοκο παιδί έχει ως πρότυπα τους ενήλικες γύρω του, όπως οι γονείς, ενώ το δευτερότοκο παιδί συχνά έχει ως πρότυπα τα μεγαλύτερα αδέλφια του, που είναι συνήθως μικρά σε ηλικία επίσης ή πιο αδιάφορα στην συμπεριφορά τους. Αυτό μπορεί να έχει αρνητική επίδραση στη διαμόρφωση της συμπεριφοράς του, καθώς τα μεγαλύτερα αδέλφια μπορεί να μην είναι πάντα τα καλύτερα πρότυπα. Αυτό το φαινόμενο φαίνεται να επηρεάζει την κακή συμπεριφορά των δευτερότοκων παιδιών, καθώς αναζητούν τρόπους να εντυπωσιάσουν τους γύρω τους.
Αξιοσημείωτο είναι ότι τα δευτερότοκα παιδιά συχνά έχουν μεγαλύτερους φίλους, λόγω του γεγονότος ότι αναμειγνύονται με την παρέα του μεγαλύτερου αδελφού ή αδελφής τους. Αυτό μπορεί να ενισχύσει την επιθυμία τους να «μιμηθούν» τις συμπεριφορές των μεγαλύτερων και να εντυπωσιάσουν. Αυτό το φαινόμενο φαίνεται να είναι πιο έντονο κατά την εφηβεία, όταν τα δευτερότοκα παιδιά προσπαθούν να αποδείξουν την ανεξαρτησία τους και να κερδίσουν την προσοχή των γύρω τους.
Τι μπορούν να κάνουν οι γονείς;
- Ενίσχυση της ατομικότητας: Παρόλο που τα δευτερότοκα παιδιά συχνά ακολουθούν τα βήματα των μεγαλύτερων, είναι σημαντικό οι γονείς να υπογραμμίζουν τις μοναδικές ικανότητες και ενδιαφέροντα του κάθε παιδιού.
- Δίκαιη μεταχείριση: Οι γονείς πρέπει να προσπαθήσουν να παρέχουν ίση προσοχή και στους δύο τύπους παιδιών, προσφέροντας καθοδήγηση χωρίς να δίνουν προτεραιότητα στο ένα παιδί εις βάρος του άλλου.
- Στήριξη για ανεξαρτησία: Αν και τα δευτερότοκα παιδιά συχνά επιδιώκουν να εντυπωσιάσουν τους μεγαλύτερους, είναι σημαντικό να τους δώσουν χώρο να αναπτύξουν τη δική τους προσωπικότητα και να μην νιώθουν ότι πρέπει να ανταγωνίζονται για την προσοχή.