Τα τελευταία χρόνια αυξάνεται η ανησυχία για την ψυχική υγεία των εφήβων. Μια νέα αμερικανική έρευνα φωτίζει τις αιτίες του προβλήματος για τα αγόρια αλλά και τους τρόπους πρόληψης και αντιμετώπισης.
Διαβάστε επίσης: Παιχνίδι και φαντασία: Το μυστικό «όπλο» των παιδιών κατά του άγχους
Η ψυχική δυσφορία για τα αγόρια ξεκινά νωρίτερα απ’ όσο νομίζουμε
Ένα από τα πιο εντυπωσιακά ευρήματα της έρευνας είναι ότι σχεδόν ένα στα τρία αγόρια κάτω των 14 ετών, δηλαδή παιδιά δημοτικού και γυμνασίου, προσπαθούν να διαχειριστούν το άγχος του σχολείου, τον εκφοβισμό, τις κοινωνικές σχέσεις και τις συναισθηματικές δυσκολίες, χωρίς να διαθέτουν πάντα το κατάλληλο λεξιλόγιο ή την απαραίτητη υποστήριξη.
Σύμφωνα με τους μελετητές, τα ευρήματα δείχνουν ότι τα αγόρια δεν είναι συναισθηματικά αποστασιοποιημένα. Αντίθετα, αναζητούν βοήθεια όταν νιώθουν ότι υπάρχει ένας ασφαλής χώρος για να εκφραστούν.
Τα αγόρια δεν εκφράζουν το άγχος πάντα με λόγια
Η έρευνα έδειξε ότι το άγχος ήταν το πιο συχνό θέμα συζήτησης σε όλες τις ηλικιακές ομάδες, εμφανιζόμενο σε σχεδόν 40% των συνομιλιών. Παράλληλα, η μοναξιά αυξανόταν όσο μεγάλωναν οι συμμετέχοντες.
Ωστόσο, στα αγόρια το άγχος συχνά δεν εκφράζεται λεκτικά. Μπορεί να εμφανιστεί ως ευερεθιστότητα, απόσυρση από δραστηριότητες που παλιότερα απολάμβαναν, δυσκολίες στον ύπνο, σωματικά ενοχλήματα χωρίς προφανή αιτία ή υπερβολική ενασχόληση με οθόνες και ηλεκτρονικά παιχνίδια. Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι οι γονείς πρέπει να παρατηρούν αλλαγές στη συμπεριφορά και όχι μόνο όσα λέει το παιδί τους.
Γιατί τα αγόρια δυσκολεύονται να ζητήσουν βοήθεια
Η κοινωνία εξακολουθεί να μεταδίδει το μήνυμα ότι οι άνδρες πρέπει να είναι δυνατοί και αυτάρκεις. Πολλά αγόρια μεγαλώνουν πιστεύοντας ότι η έκφραση ευαλωτότητας αποτελεί αδυναμία. Οι ερευνητές τονίζουν ότι οι μπαμπάδες μπορούν να λειτουργήσουν ως θετικά πρότυπα μιλώντας ανοιχτά για τα συναισθήματά τους. Από την άλλη πλευρά, οι μαμάδες συχνά βοηθούν περισσότερο όταν ακούν χωρίς να προσπαθούν αμέσως να δώσουν λύσεις ή συμβουλές.
Πώς χτίζεται η συναισθηματική ανθεκτικότητα
Οι ειδικοί υπογραμμίζουν ότι η πρόληψη ξεκινά από τις μικρές καθημερινές στιγμές. Οι συζητήσεις κατά τη διάρκεια μιας βόλτας ή μιας κοινής δραστηριότητας συχνά βοηθούν τα αγόρια να ανοιχτούν πιο εύκολα.
Εξίσου σημαντικό είναι να μιλάμε για την ψυχική υγεία πριν εμφανιστεί κάποια κρίση. Οι ερευνητές τονίζουν ότι το να ρωτήσει ένας γονιός ευθέως το παιδί του αν έχει δυσάρεστες σκέψεις μπορεί να ανοίξει μια συζήτηση που ίσως αποδειχθεί σωτήρια.
Ένα ασφαλές καταφύγιο για τα αγόρια
Το σημαντικότερο μήνυμα της έρευνας είναι ότι τα αγόρια ζητούν βοήθεια όταν νιώθουν ότι κάποιος τα ακούει χωρίς κριτική. Η εμπιστοσύνη, η αποδοχή και η σταθερή παρουσία των γονέων αποτελούν τους πιο ισχυρούς προστατευτικούς παράγοντες για την ψυχική τους υγεία. Ένα παιδί που γνωρίζει ότι μπορεί να μιλήσει ανοιχτά στο σπίτι του είναι πολύ πιο πιθανό να αναζητήσει στήριξη όταν πραγματικά τη χρειαστεί.