Είναι δύσκολο να ακούσει κανείς πραγματικά τις απόψεις των άλλων, ιδίως αν αυτές απέχουν πολύ από τη δική του εμπειρία. Πόσο μάλλον τα παιδιά. Αλλά πόσα προβλήματα προκύπτουν από την αποτυχία να ακούσουμε και να κατανοήσουμε άλλες προοπτικές;
Όταν οι άνθρωποι ακούνε – πραγματικά ακούνε – και συμπάσχουν, τα πράγματα μπορούν να βελτιωθούν. Αυτό καθιστά ακόμη πιο σημαντικό να διδάσκουμε στα παιδιά πώς να σέβονται τους συνομιλητές τους.
Διαβάστε επίσης: Ανθεκτικά παιδιά: Η Νο. 1 δεξιότητα, σύμφωνα με τη νευροψυχολογία
Τι μπορούν λοιπόν να κάνουν οι γονείς για να διδάξουν στα παιδιών πώς να ακούν με ενσυναίσθηση και συναισθηματική νοημοσύνη;
Βρεφική ηλικία: Να είστε εκεί για το μωρό σας
Οι σπόροι της ενσυναίσθησης φυτεύονται κατά τη βρεφική ηλικία, όταν η νευρολογική ανάπτυξη είναι πολύ ευαίσθητη στη συμπεριφορά των γονέων. Στην πραγματικότητα, αναπτύσσονται τόσα πολλά συστήματα στα μωρά που ακόμη και κάτι τόσο απλό όσο η αλλαγή πάνας ενισχύει την κοινωνικοποίηση.
Οι κοινωνικές αλληλεπιδράσεις συμβαίνουν στο πλαίσιο της ικανοποίησης των αναγκών και της υποστήριξης της ρύθμισης. Όλα αυτά συνδυάζονται με τέτοιο τρόπο ώστε νευρολογικά ο εγκέφαλος να αρχίζει να αναπτύσσεται και να χτίζει τα θεμέλια δομικά στοιχεία για την ενσυναίσθηση.
Πρώιμη παιδική ηλικία: Εστίαση στην ενσυναίσθηση
Τα παιδιά στην πρώιμη παιδική ηλικία τείνουν προς μια εγωκεντρική ηθική θέση. Κατανοούν τον κόσμο μόνο από τη δική τους οπτική γωνία και διαμορφώνουν τις ηθικές τους θέσεις με βάση το τι επιβραβεύει η οικογένειά τους ως καλή συμπεριφορά.
Αυτός είναι απλώς ο τρόπος με τον οποίο αντιλαμβάνονται τον κόσμο. Αλλά αποτελεί επίσης μια εξαιρετική ευκαιρία για τους γονείς να καλλιεργήσουν συμπεριφορές ενσυναίσθησης, διαμορφώνοντάς τες.
Ο καλύτερος τρόπος για να διδάξετε την ενσυναίσθηση είναι να το κάνετε με το παράδειγμά σας. Εκφράστε συναισθήματα, μιλήστε για τη λύπη, συζητήστε για τα λάθη που κάνετε, ακούστε προσεκτικά τα παιδιά σας και τους άλλους. Έτσι, θα μάθουν βλέποντάς σας. Το πρότυπο είναι υψίστης σημασίας.
Τα παιδιά συχνά κατανοούν τη συναισθηματική τους πραγματικότητα μόνο στο πλαίσιο των άλλων. Οι γονείς, επομένως, πρέπει να διαμορφώνουν και να εξηγούν γιατί είναι σημαντικό να κάνουν το σωστό.
Ορισμένα εργαλεία μπορούν να βοηθήσουν τα μικρά παιδιά να κατανοήσουν καλύτερα την ενσυναίσθηση και τον κόσμο γενικότερα, όπως η ανάγνωση μυθοπλασίας και η συζήτηση για τα συναισθήματα που μπορεί να βίωσαν οι χαρακτήρες κατά τη διάρκεια μιας συγκεκριμένης στιγμής.
Μαθητές Δημοτικού: Επικυρώστε τα συναισθήματά τους
Καθώς τα παιδιά μεγαλώνουν και μπαίνουν στο δημοτικό σχολείο, ο κοινωνικός κύκλος που επηρεάζει τις ιδέες τους για την ηθική μπορεί να διευρυνθεί. Και παρόλο που αυτό μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα, οι γονείς εξακολουθούν να ασκούν απίστευτη επιρροή.
Ακόμη και τα μεγαλύτερα παιδιά που εσωτερικεύουν τις ιδέες τους για το σωστό και το λάθος εξακολουθούν να παρακολουθούν τα γονικά σήματα. Οι μαμάδες και οι μπαμπάδες πρέπει να τα ενισχύουν κάνοντας ερωτήσεις και ακούγοντας πραγματικά τα παιδιά τους.
Οι γονείς θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι η ακρόαση περιλαμβάνει και το να επιτρέπουν στα παιδιά τους να νιώθουν τα συναισθήματά τους, ακόμη και αν αυτό είναι δυσάρεστο. Η επικύρωση των συναισθημάτων είναι ζωτικής σημασίας, καθώς η απομάκρυνσή τους διδάσκει στα παιδιά να τα αγνοούν και να τα εσωτερικεύουν.
Όταν ένας γονιός αναγνωρίζει και κατονομάζει τα συναισθήματα, αυτό βοηθά το παιδί να νιώσει ότι το καταλαβαίνουν. Το να το νιώθει αυτό από τους άλλους βοηθάει στην ανάπτυξη της ικανότητας να το κάνει κι εκείνο όταν αλληλεπιδρά με άλλους αργότερα. Αυτό αποτελεί θεμελιώδες συστατικό της ενσυναίσθησης.
Εφηβεία: Ενθαρρύνετε τα παιδιά σας να συμμετέχουν
Η εφηβεία είναι συχνά η εποχή που τα παιδιά αρχίζουν να ασχολούνται με πιο περίπλοκες ηθικές ιδέες. Αυτή είναι η ώρα να διαβάσουν περισσότερο, να εμπλακούν, να μάθουν από την εμπειρία.
Αυτό μπορεί να περιλαμβάνει την εθελοντική εργασία, τη συγκέντρωση χρημάτων για έναν καλό σκοπό ή τη φιλανθρωπία. Όλοι αυτοί είναι εξαιρετικοί τρόποι για να αναπτύξουν ενσυναίσθηση, καθώς θα αποκτήσουν μια νέα προοπτική.
Κάποια στιγμή, τα παιδιά πρέπει να αντιμετωπίσουν τα θέματα μόνα τους και να αποφασίσουν πώς θα αντιδράσουν. Υπάρχει πάντα ο κίνδυνος να κάνουν τη λάθος επιλογή. Αλλά επιδεικνύοντας κατανόηση, επικυρώνοντας τα συναισθήματά τους και προσφέροντας νέες εμπειρίες, οι γονείς μπορούν να δώσουν στα παιδιά τα καλύτερα εργαλεία για να πάρουν τις σωστές αποφάσεις.