Τα Σαγόνια Του Καρχαρία του Στίβεν Σπίλμπεργκ έκλεισαν μισό αιώνα κινηματογραφικής ιστορίας -όχι χωρίς τίμημα.
Η ταινία που καθιέρωσε τον όρο καλοκαιρινό blockbuster κλείνει φέτος τα 50 του χρόνια και το ντοκιμαντέρ του National Geographic, Jaws @ 50: The Definitive Inside Story που κάνει πρεμιέρα την Πέμπτη 10 Ιουλίου, αναδεικνύει τις προκλήσεις και τον άθλο της δημιουργίας του.
Ο Σπίλμπεργκ εξομολογείται τις προκλήσεις και τον φόβο της απόλυσης, αλλά και την ανεκτίμητη υποστήριξη που είχε από τη μητέρα του Λία Άντλερ στη δημιουργία της ταινίας που του έφερε εφιάλτες.
Αν και ο Στίβεν Σπίλμπεργκ ήταν ήδη ενήλικας όταν γύριζε το Jaws το 1974, η ανάγκη για τη στήριξη της μητέρας του ήταν πιο επιτακτική από ποτέ.
Στο ντοκιμαντέρ, ο Σπίλμπεργκ θυμάται να τηλεφωνεί συνέχεια (σχεδόν εμμονικά) στη μητέρα του – τη μουσικό, καλλιτέχνιδα και ιδιοκτήτρια εστιατορίου Λία Άντλερ, η οποία απεβίωσε το 2017 σε ηλικία 97 ετών – κάθε φορά που αντιμετώπιζε ιδιαίτερα δύσκολες στιγμές στα γυρίσματα.
«Μιλούσα πολύ στη μάνα μου μου», λέει ο Σπίλμπεργκ χαμογελώντας.
«Την καλούσα στο τηλέφωνο και της φώναζα: Μάνα, αυτό είναι πραγματικά αδύνατο, βοήθα!».
Η παραγωγή του Jaws ήταν γεμάτη με δυσκολίες, για τις οποίες ο σκηνοθέτης έχει μιλήσει ανοιχτά και τις συζητάει λεπτομερώς στο ντοκιμαντέρ, συμπεριλαμβανομένου του πώς επηρέασαν την ψυχική του υγεία.
Παρόλο που ο Σπίλμπεργκ «ποτέ δεν ένιωσε ότι ήθελε να σταματήσει» τα γυρίσματα παρά τα προβλήματα, παραδέχεται ότι «τρομοκρατούνταν στην ιδέα ότι είχε φτάσει κοντά στην απόλυση».
«Κάποια στιγμή, ο Σιντ Σάινμπεργκ, που διηύθυνε το στούντιο, πέταξε στο Martha’s Vineyard απλά για να αξιολογήσει τη ζημιά», θυμάται ο Σπίλμπεργκ.
«Και μου είπε, ‘Δεν είμαι σίγουρος αν είναι δυνατό, να τελειώσουμε την ταινία με αυτόν τον τρόπο. Τι πιστεύεις ότι πρέπει να κάνουμε;’».
«Tου απάντησα απλά: ‘Όχι, θέλω να συνεχίσω – θέλω να το τελειώσω. Μπορώ να τελειώσω αυτή την ταινία’», λέει ο Σπίλμπεργκ.
Από μηχανής Σκορσέζε
Εκτός από τη μητέρα του ο Σπίλμπεργκ αναφέρει στο ντοκιμαντέρ ότι είχε και ανέλπιστη υποστήριξη από έναν άλλο νεαρό σκηνοθέτη: τον Μάρτιν Σκορσέζε.
«Ο Σκορσέζε συνήθιζε να έρχεται στο πλατό από τη Νέα Υόρκη. Πετούσε εκεί που κάναμε γυρίσματα. Και απλά καθόταν εκεί και με λυπόταν», λέει ο Σπίλμπεργκ γελώντας. «Θρηνούσαμε μαζί».
Ο Σκορσέζε ήταν ο από μηχανής Θεός του Σπίλμπεργκ που στο πρόσωπο του έβλεπε έναν σύμμαχο.
Επιπλέον ο Σπίλμπεργκ έπρεπε επίσης να αντιμετωπίσει αρκετούς επικριτές εκτός από εκείνους που είχαν πραγματικά λόγο για την παραγωγή του Καρχαρία.
«Όλοι μιλάνε για το ότι δεν πρόκειται ποτέ να βρεις δουλειά μετά από αυτή την ταινία γιατί είσαι ανεύθυνος με τον προϋπολογισμό» θυμάται ότι του είπε ένας ηθοποιός του Χόλιγουντ όταν είχαν 20 μέρες καθυστέρηση στο χρονοδιάγραμμα.
«Αυτός ο ηθοποιός ήταν τόσο σίγουρος ότι δεν θα ξαναδουλέψω ποτέ, που δεν τον ένοιαζε αν μου το έλεγε», λέει ο Σπίλμπεργκ για το «αποθαρρυντικό» σχόλιο.
«Παρεπιμπτόντως ήταν κάτι πολύ κακό να πεις και να κάνεις» πρόσθεσε.
Πέντε δεκαετίες ατόφιος τρόμος
Κοιτάζοντας πίσω πέντε δεκαετίες μετά, ο Σπίλμπεργκ μπορεί να δει τη συνολική εικόνα και να νιώσει περήφανος.
Όπως εξηγεί στο Jaws @ 50, «Για μένα, ο ‘Καρχαρίας’ ήταν μια εμπειρία που άλλαξε τη ζωή μου».
«Από τη μία πλευρά, ήταν μια τραυματική εμπειρία για μένα που αφορούσε κυρίως την επιβίωση. Και νομίζω ότι όλοι νιώθουμε ότι επιβιώσαμε από κάτι», συνεχίζει.
«Και απλά ελπίζω ότι όλοι οι άνθρωποι που δούλεψαν στο Jaws κουβάλησαν αυτή την εμπειρία με περηφάνια στη ζωή τους, ως παράσημο τιμής».
Το Jaws @ 50: The Definitive Inside Story κάνει πρεμιέρα την Πέμπτη 10 Ιουλίου στο National Geographic και θα είναι διαθέσιμο για streaming την επόμενη μέρα σε Disney+ και Hulu.
Από τον Λουκά Καρνή